بررسي ميزان تأثير آموزش مديريت رفتاري والدين در كاهش علائم ADHD در كودكان دوره ابتدايي
دکتر یوسف گرجی استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمینی شهر

چکیده

این پژوهش به منظور بررسی میزان تأثیر آموزش مدیریت رفتاری والدین در ADHD و کاهش علائم این کودکان انجام پذیرفته است.
—جامعه‌آماري اين پژوهش را تمامي دانش‌آموزان دوره ابتدايي مبتلا به اختلال ADHD شهر اصفهان تشكيل مي‌دادند كه از اين تعداد به صورت تصادفي 18 نفر انتخاب و به صورت تصادفي به دو گروه آزمايشي و كنترل تقسيم شدند. اين دانش‌آموزان براساس چك ليست تشخيصي ADHD كه توسط والدين و معلمان تكميل مي‌شد و انجام مصاحبه باليني توسط يك روان‌شناس تشخيص داده شدند و تعدادي از آنها قبلاً توسط روانپزشك اين تشخيص را دريافت كرده بودند. از اين تعداد 5 نفر دختر و 13 نفر پسر بودند.
ابزار مورد استفاده در اين تحقيق چك ليست علائم ADHD كه توسط سوانسون، نولان و پلهام (معروف به SNAP) بوده است. اين چك ليست داراي 20 نشانه از علائم ADHD بوده كه در IVـDSM به عنوان ملاك‌هاي تشخيصي ذكر شده‌اند. سؤالات براساس مقياس 4 درجه‌اي (هرگز، خيلي كم، تا اندازه‌اي و خيلي زياد) بوده و به ترتيب نمره صفر، يك، دو و سه به آنها اختصاص داده شد. از آنجا كه طبق IVـDSM اين نشانه‌ها را كودك بايد در حد خيلي زياد داشته باشد تا از حالات طبيعي متمايز گردد، در اين تحقيق نيز كودكاني كه از 9 نشانه نقص توجه حداقل 6 نشانه و از 9 نشانه بيش‌فعالي و تكانشي نيز حداقل 6 نشانه را داشتند. - Swanson, Nolan and Pelham. آزمودني‌هاي اين تحقيق به صورت تصادفي از مدارس نواحي 1، 3 و 5 آموزش‌وپرورش شهر اصفهان انتخاب و سپس به صورت تصادفي در دو گروه كنترل و آزمايشي جايدهي ‌شدند.از مادران كودكان گروه آزمايشي دعوت به عمل آمد تا در كلاس‌هايي كه به منظور آموزش روش‌هاي كنترل رفتار كودكان ADHD به مدت 10 جلسه برگزار مي‌گردد شركت نمايند.
براي آزمون فرضيه‌ها از آزمون t-student و رسم نمودار استفاده شده است. بدين صورت كه ابتدا براي مشخص ساختن همساني آزمودني‌هاي دو گروه با استفاده از نمرات pretest، ميانگين دو گروه مقايسه شد و بعد از درمان نيز ميانگين نمرات posttest آنان با همديگر مقايسه گرديد. علاوه بر اين، مياگين نمرات pretest و posttest هر يك از گروه‌ها نيز مورد مقايسه قرار گرفت.
—داده‌ها در جداول مربوطه خلاصه شده‌اند. ضمناً براي مشخص ساختن تأثير آموزش‌ها بر علائم متفاوت كودكان، بدين صورت عمل شد كه اين تأثير بر نشانه‌هاي نقص توجه (ADD) و نشانه‌هاي بيش‌فعالي ـ تكانشي (HI) به طور جداگانه محاسبه گرديد.
نتایج نشان داد که، تفاوت معني‌داري بين ميانگين نمرات گروه آزماشي و كنترل وجود دارد، بدين معني كه ميانگين نمرات علائم اختلال بيش‌فعالي ـ تكانشي در گروه آزمايشي به طور معني‌داري كمتر از گروه كنترل است. به عبارت ديگر، آموزش رفتاري والدين باعث كاهش معني‌دار در نشانه‌هاي بيش‌فعالي و تكانشي كودكان شده است.

در صورت نیاز یه اصل مقاله و پرسشنامه های استفاده شده ، از طریق ارتباط با ما و یا با شماره تلفن های مرکز، با ما تماس بگیرید.